تفسير : به سپيده صبح شما سوگند ! در آغاز اين سوره به پنج سوگند بيدارگر اشاره شده : نخست مىفرمايد : « قسم به فجر و شكافتن پرده سياه شب » ( * ( وَالْفَجْرِ ) * ) . « و قسم به شبهاى دهگانه » ( * ( وَلَيالٍ عَشْرٍ ) * ) . « فجر » در اصل به معنى شكافتن وسيع است ، و از آنجا كه نور صبح تاريكى شب را مىشكافد از آن تعبير به « فجر » شده است ، و مىدانيم فجر بر دو گونه است « كاذب » و « صادق » . فجر كاذب همان سپيدى طولانى است كه در آسمان ظاهر مىشود و آن را تشبيه به دم روباه مىكنند كه نقطه باريك آن در طرف افق است و قاعده مخروط آن در وسط آسمان . فجر صادق از همان ابتدا در افق گسترش پيدا مىكند ، صفا و نورانيت و شفافيت خاصى دارد ، مانند يك نهر آب زلال افق مشرق را فرا مىگيرد ، و بعد در تمام آسمان گسترده مىشود . فجر صادق اعلام پايان شب ، و آغاز روز است ، در اين موقع روزه داران بايد امساك كنند ، و وقت نماز صبح وارد مىشود . بعضى « فجر » را در اين آيه به معنى مطلق آن يعنى سپيده صبح تفسير كرده‌اند كه مسلما يكى از نشانه‌هاى عظمت خداوند است ، نقطه عطفى است در زندگى انسانها و تمام موجودات زمينى ، و آغاز حاكميت نور و پايان گرفتن ظلمت است ، آغاز جنبش و حركت موجودات زنده ، و پايان يافتن خواب و سكوت